طعم تلخ قیمت ها پنهان در شیرینی شکلات ها

چالش های صنعت شیرینی و شکلات

سینا ایرانپور انارکی

در ماه‌های اخیر عواملی چون افزایش قیمت مواد اولیه، هزینه‌ انرژی مصرفی واحدهای صنعتی، حقوق و دستمزد و دیگر عوامل تاثیرگذار بر قیمت تمام شده مواد غذایی تولیدکنندگان را بر آن داشته است تا با رایزنی با دستگاه‌های ذیربط تعدیل و واقعی سازی قیمت محصولات را پیگیری کنند.  پس از اجرایی شدن قانون هدفمندسازی یارانه‌ها بیشتر انجمن های تخصصی صنعت غذا با انعقاد موافقت‌نامه‌هایی با وزارت بازرگانی متعهد به تثبیت و حتی کاهش قیمت محصولات به صورت مقطعی  شدند. در شرایط کنونی افزایش  هزینه ها موجبات رشد قیمت این نوع محصولات را بین 20 تا 25 درصد باعث شده است.

- افزایش قیمت ها در صنعت شیرینی و شکلات

مدتی پیش بود که دبیر انجمن شیرینی و شکلات در گفت‌و‌گویی خواستار افزایش قیمت محصولات شیرینی و شکلات شد. جمشید مغازه‌ای گفته بود: افزایش قیمت مواد اولیه براساس قیمت‌های جهانی و رشد هزینه‌های تولید ادامه عرضه محصولات با قیمت‌های فعلی را غیر ممکن کرده است بنابراین افزایش قیمت محصولات شیرینی و شکلات بین 20 تا 25 درصد طبیعی است. به گفته وی قیمت مواد اولیه‌ای چون شکر رشد حدود 20 درصدی داشته است. ضمن آنکه قیمت دیگر مواد اولیه مانند تخم مرغ، پودر کاکائو و دیگر مواد مرتبط با صنعت شیرینی و شکلات نیز رشد داشته است. رخ دهد.  تغییر قیمت مواد اولیه و هزینه‌های تولید قیمت تمام شده محصولات شیرینی و شکلات را در حدی افزایش داده‌ که رقابت‌پذیری واحدها را در بازارهای جهانی نیز کاهش داده است.

-سردرگم بین حمایت از مصرف کننده و تولید کننده

این تنها صنعت شیرینی و شکلات نیست که خواهان تعدیل و افزایش قیمت محصولات است بلکه بیشتر صنایع غذایی خواهان تعدیل قیمت محصولات تولیدی شده‌اند.دبیرکل کانون انجمن‌های صنایع غذایی ایران در این زمینه می‌گوید: تولید‌کنندگان مواد غذایی به دلیل رشد قیمت‌ها در بازار‌های جهانی درخواست تعدیل قیمت محصولات را ارائه کرده‌اند. طبق گزارش بانک جهانی قیمت مواد غذایی در بازارهای جهانی به طور متوسط حدود 36 درصد رشد داشته است که این موضوع موجب افزایش قیمت تمام شده محصولات غذایی تولیدی در داخل کشور شده است بنابراین در این شرایط تولید‌کنندگان ناچار به تعیین قیمت‌های جدید برای ادامه‌ روند تولید محصولات هستند. به گفته ابوالحسن خلیلی، در خصوص تعدیل قیمت ها مذاکراتی با سازمان حمایت از مصر‌ف‌کنندگان و تولید‌کنندگان صورت گرفته تا با ارائه و بررسی آنالیز قیمت تمام شده، قیمت فروش محصولات تعیین شود. وی تاکید می‌کند که در این شرایط تولید‌کنندگان سعی دارند هرگونه افزایش قیمت ناشی از رشد قیمت تمام شده محصولات با هماهنگی دولت و به صورت پلکانی و تدریجی صورت گیرد تا فشاری نیز به مصرف‌کنندگان وارد نشود.

-صنعت نان نیز از قیمت ها راضی نیست

در این شرایط درخواست برای واقعی سازی قیمت مواد غذایی به صنعت نان نیز رسیده است.

دبیر انجمن نان‌های ماشینی و صنعتی کشور می‌گوید: سال گذشته همزمان با هدفمندسازی یارانه‌ها تولیدکنندگان نان‌های حجیم و نیمه حجیم به امید دریافت آرد با قیمت حدود 350 تومان قیمت محصولات را کاهش دادند. وی با بیان این‌که در آن زمان قیمت آرد تحویلی به صنعت به حدود 330 تومان کاهش یافت، خاطرنشان کرد: با این حال این آرد، کیفیت پایینی داشته است و نان تولیدی با آن کیفیت لازم را نخواهد داشت در این شرایط واحدها برای تولید نان با کیفیت آرد مناسب را با قیمت 450 تا 500 تومان تهیه می‌کنند در حالیکه قرار بود آرد مناسب با قیمت حدود 350 تومان تحویل صنعت شود علاوه بر این موضوع در سال جدید قیمت بسیاری از مواد اولیه مورد نیاز صنعت حتی تا 50 درصد افزایش داشته است بنابراین دیگر با قیمت‌های فعلی امکان ادامه تولید وجود ندارد.

-انتظار همکاری سازمان حمایت

اما در مقابل همه این درخواست ها و تلاش های صاحبان صنایع غذایی برای واقعی سازی قیمت ها، مسئولان سازمان حمایت از مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان تاکنون با این موضوع موافقت نکرده‌اند. در شرایطی که بیشتر تشکل ها و انجمن های تخصصی صنعت غذا درخواست و مستندات خود برای واقعی سازی قیمت ها را به صورت مکتوب به این سازمان تحویل داده‌اند اما تاکنون اقدامی از سوی این سازمان صورت نگرفته است.  به نظر می‌رسد برخی مسئولان به دلیل نگرانی از افزایش تورم و قیمت مواد غذایی و ایجاد فشار به مصرف کنندگان، مانع از واقعی سازی قیمت مواد غذایی شده‌اند.

-کارخانجات صنایع غذایی را دریابید

به هرحال به نظر می‌رسد در حال حاضر با توجه به شرایط صنعت غذا راهکار دیگری جز تعدیل قیمت محصولات وجود ندارد. اگرچه سازمان حمایت از مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان به عنوان حمایت از حقوق مصرف‌کنندگان تاکنون اجازه تعدیل قیمت ها را نداده است، اما باید توجه شود که صنعت غذا نیز تا جایی امکان فعالیت بدون سود و حتی با حاشیه زیان را داشته است و پس از آن با توقف فعالیت کارخانجات، دولت مجبور به واردات گسترده مواد غذایی با قیمت های جهانی برای تامین نیاز مصرف‌کنندگان خواهد شد. شایان ذکر است در شرایط کنونی یکی از شرکت های تولید کننده بیسکوییت در اصفهان که از صنایع برجسته و برندی معتبر محسوب می شود شایعه ورشکستگی آن به گوش می رسد و رضا محمدی از کارکنان این کارخانه که به تازگی در طرح تعدیل نیروی این شرکت شغل خود را از دست داده است در مصاحبه با اصفهان امروز اعلام کرد: شرکت به دلیل مشکلات مالی بخشی از نیروهای خود را تعدیل کرده است و میزان تولید نیز در 6 ماهه گذشته بیش از 30 در صد کاهش داشته است. این اتفاق نامبارک در حالی رخ می دهد که صنایع غذایی در کشور بعد از فولاد و خودرو بیشترین سطح اشتغال را به خود اختصاص داده است.

-شکلات و کمبود نقدینگی برای صادرات

اکنون با توجه به اینکه در هفته صادرات به سر می بریم جا دارد وضعیت صادرات این صنعت هم مورد بررسی قرار گیرد. ایران هم اکنون در بخش توليد شیرینی و شکلات هم به لحاظ کيفيت و هم کميت توانايي قابل ملاحظه اي در صادرات دارد. اما اين توانايي به لحاظ کمبود و نبود نقدينگي مناسب نتوانسته آنطور که بايد در کسب سهمي از بازار جهاني شيريني و شکلات داشته باشد. شیرینی و شکلات از جمله کالاهايي است که از بازار خوبي در سطح جهان برخوردار است  به طوريکه در 5 ماه نخست سال جاري ميزان صادرات شکلات و شيريني از کشور ما 5 درصد افزايش يافته است و پيش بيني ها حکايت از اين دارد که اين رقم تا پايان سال به 15 درصد افزايش مي يابد. علی صفامهر کارشناس تحقیقات بازار معتقد است: افزايش کمي توليدات شيريني و شکلات در داخل طي سالهاي گذشته مصرف کننده داخلي را از مصرف توليدات خارجي تا حدود زيادي بي نياز کرد وی ادامه داد: تولیدات داخلی در بخش شیرینی و شکلات از نظر کيفيت کاملا قابل رقابت با کشورهاي مطرح است و دليل اين مدعا صادرات اين محصولات به کشورهاي اروپايي و حتي آمريکا و کانادا است و در صورتيکه کمبود نقدينگي توليدكنندگان در صنعت شیرینی و شکلات برطرف شود می توان با جرات بيان کرد که ميزان رقابت پذيري شکلات و شيريني در سطح بازارهاي جهاني صد در صد افزايش مي يابد. این کارشناس تحقیقات بازار درخصوص رقابت پذيري اين محصولات نسبت به مشابه خارجي مي گويد: صنعت شیرینی و شکلات کشور ظرفيت بالقوه اي در کسب درآمدهاي ارزي بالا از بازارهايي جهاني دارد و اين امر بايد سر لوحه کار برنامه ريزان اقتصادي و صنعتي کشور جهت توسعه صادرات غير نفتي قرار گيرد. صفامهر اذعان داشت: بازگشت سرمايه در صنعت توليد شکلات و شيريني زمان کوتاهي است و اين مساله سبب مي شود تا انگيزه سرمايه گذاري در صنعت ياد شده بيش از پيش افزايش يابد. لازم به ذکر است سال گذشته به دلیل کمبود نقدینگی، بسیاری از کارخانجات این صنف با کمترين ظرفيت به توليد خود ادامه داده و تا حدود زيادي مجبور به تعديل نيرو شده اند که البته اين  امر تاثير مستقيمي بر اقتصاد و اشتغال زايي جامعه داشته است.

تاریخ چاپ: 1 آبان 91- روزنامه اصفهان امروز